Muzyka


  • Bydgoski Chór Ewangelicki Pro Domini
  • Kantor
  • Organy
  • Koncerty


BYDGOSKI CHÓR EWANGELICKI PRO DOMINI

"Śpiewanie jest pracą niebiańską, która się zaczyna w doczesności, a dokończać się będzie w niebiesiech wiecznie” - tak ks. Jerzy Trzanowski w słowie wstępnym do Cithara Sanctorum, czyli Kancjonału, przedstawił rolę pieśni religijnej. Kościoły ewangelickie znaczący nacisk kładą na Słowo Boże i pieśń religijną. Dlatego tak ważną rolę odgrywają chóry parafialne.

fot. Damian Jasiński
Bydgoski Chór Ewangelicki Pro Domini (do niedawna działający pod nazwą Chór Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Bydgoszczy) w roku 2019 obchodzi 20-lecie działalności od momentu jego reaktywacji po wieloletniej przerwie. Przez 12 lat działał pod kierunkiem Karola Marcinkowskiego. Od 2011 roku dyrygentem chóru jest Jakub Kwintal, kantor parafii. Zespół odbywa próby raz w tygodniu przygotowując się do uświetnienia świątecznych liturgii w Kościele Zbawiciela oraz koncertów. Współpracuje z Akademią Muzyczną im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy będąc chórem dyplomowym studentów specjalności Muzyka Kościelna. Każdego roku bierze udział w Zjeździe Chórów Diecezji Pomorsko-Wielkopolskiej. Od siedmiu lat jest gospodarzem Ekumenicznego Przeglądu Pieśni Wielkanocnej. W grudniu 2018 roku chór nagrał płytę z repertuarem bożonarodzeniowym pt. Radość dziś nastała

Próby odbywają się w każdą środę w g. 17:00-18:30 w Luterańskim Centrum Parafialnym - Plac Zbawiciela 2.

Strona chóru na Facebooku:

KANTOR

W kościołach ewangelickich niezmiennie istnieje urząd kantora, czyli osoby odpowiedzialnej za muzykę w parafii. W zborze bydgoskim funkcję tę sprawuje Jakub Kwintal.

Jakub Kwintal - organista, kantor parafii od 2011 roku, dyrygent chóru, animator życia muzycznego w parafii, doktor sztuk muzycznych, menedżer kultury, wykładowca w Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy, wiceprezes Ewangelickiego Towarzystwa Kulturalno-Oświatowego w Bydgoszczy. Jest pomysłodawcą i kierownikiem cyklu Muzyka w Kościele Zbawiciela oraz Ekumenicznego Przeglądu Pieśni Wielkanocnej.

Strona internetowa: https://www.linkedin.com/in/jakubkwintal/






ORGANY

fot. Sławomir Kołtuński


Każdy, kto choć raz odwiedził kościół Zbawiciela, czy to podczas nabożeństw, czy też licznych koncertów, zwrócił uwagę na piękny instrument usytuowany na chórze.

Organy zbudowane zostały w 1897 roku przez zakład organmistrzowski Wilhelma Sauera z Frankfurtu nad Odrą jako opus 728. Usytuowane są na chórze kościoła, nad głównym wejściem, stół gry wbudowany jest w szafę grającą, organista siedzi tyłem do prezbiterium. Pierwotna dyspozycja głosowa instrumentu była odmienna od dzisiaj istniejącej, bowiem w roku 1941 gdański organmistrz Josef Goebel dokonał zmian, jakich dokładnie – nie wiadomo. Obecnie przedstawia się ona następująco:

Manuał I
C-f3
1. Bordun 16'
2. Prinzipal 8'
3. Rohrflöte 8' 4. Octave 4'
5. Spitzflöte 4'
6. Waldflöte 2' 3
7. Tertian 2f. 1 3/5' + 1 1/3'
8. Mixtur 3-4 f.
9. Scharf 3 f.
10. Trompete 8'

Manuał II
C-f3
1. Gedackt 8'
2. Aeolina 8'
3. Prinzipal 4'
4. Rohrflöte 4'
5. Quinte 2 2/3’
6. Octave 2'
7. Zimbel 3 f.
8. Krummhorn 8'

Pedał
C-d1
1. Prinzipal–bass 16'
2. Subbas 16'
3. Octavbass 8'
4. Gedackt 8'
5. Choralbas 4'
6. Bauern–pfeife 2'
7. Pousane 16'

Urządzenia dodatkowe:
Tremolo
Połączenia: II/I; I/P; II/P
Kombinacje zbiorowe: MF, F, T Wyłącznik głosów językowych

W latach 80-tych XX wieku instrumentem zajmował się bydgoski organmistrz Kazimierz Urbański. Prowadził prace przeglądowe, dobudował również wyłącznik głosów językowych. Obecnie organami opiekuje się firma Władysława Cepki z Wronek koło Poznania, która w roku 2013 dokonała generalnego remontu instrumentu.

W grudniu 2012 roku Parafia przygotowała wniosek o dofinansowanie realizacji projektu pod nazwą: „Dziedzictwo kulturowe województwa kujawsko – pomorskiego – wsparcie opieki nad zabytkami w latach 2013 – 2014” w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Kujawsko – Pomorskiego na lata 2007 – 2013:

"Remont i konserwacja 25-głosowych organów z trakturą pneumatyczną, z wiatrownicami stożkowymi w Kościele Ewangelicko – Augsburskim p.w. Zbawiciela w Bydgoszczy”.

Całkowita wartość inwestycji : 106 060,60 zł

Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (65%): 68 932,89 zł

Budżet państwa (1%) : 1 060,51 zł

Środki własne (34%) : 36 057,20 zł

fot. Sławomir Kołtuński
Trzeba w tym miejscu dodać, że jest to już drugi wniosek, który został pozytywnie zaopiniowany i zyskał akceptację. W roku 2012 parafia przeprowadziła renowację witraża ołtarzowego, na którą otrzymała refundację od Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Bez wątpienia jest to wielki sukces, którego wiele osób nam gratulowało. Na ten sukces składa się praca p. Iwony Berger-Loskot, która bezinteresownie przygotowała wniosek.

Remont organów przeprowadził Zakład Budowy i Rekonstrukcji Organów Władysław Cepka z Popowa k/ Wronek.

Zostały zdemontowane rzędy starych, pogrupowanych w głosy piszczałek metalowych i drewnianych, od maleńkich, kilkucentymetrowych, po olbrzymie drewniane głosy pedału. Prace remontowe polegały na całkowitej rozbiórce instrumentu, pozbyciu się żerujących w nich szkodników, naprawie bądź rekonstrukcji uszkodzonych elementów, konserwacji wszystkich jego części oraz ich ponownym złożeniu, zakończone strojeniem i intonacją organów, mające na celu przewrócenie im w stopniu możliwie najwyższym oryginalnego brzmienia.





KONCERTY 

Chociaż Kościół Zbawiciela to przede wszystkim miejsce, w którym wierni gromadzą się na nabożeństwach, dzięki znakomitej akustyce i zabytkowym organom tętni w nim również życie kulturalne. Specjalnie w tym celu w grudniu 2013 roku powołane zostało Ewangelickie Towarzystwo Kulturalno-Oświatowe, które w już od pierwszego roku swojej działalności organizuje trzy cykliczne imprezy: Ekumeniczny Przegląd Pieśni Wielkanocnej, cykl Muzyka w Kościele Zbawiciela oraz Bydgoski Festiwal Muzyki Dawnej. Ponadto w okresie wakacyjnym odbywa się tutaj część koncertów w ramach cyklu Akademia w Zabytkach Bydgoszczy (organizator: Akademia Muzyczna im. F. Nowowiejskiego w Bydgoszczy), a przez szereg lat miały miejsce wybrane koncerty Festiwalu Młodych Organistów i Wokalistów. Należy do tego dodać liczne wydarzenia nie ujęte w większe formy cykliczne, jak np. koncerty studentów bydgoskiej Akademii Muzycznej.

Szczegóły dotyczące wydarzeń organizowanych przez Ewangelickie Towarzystwo Kulturalno-Oświatowe znaleźć można na stronie stowarzyszenia: www.etko.bydgoszcz.pl.

Zapraszamy na koncerty!