czwartek, 5 kwietnia 2007

Wielki Piątek

Albowiem tak Bóg umiłował świat, że Syna swego jednorodzonego dał, aby każdy, kto weń wierzy, nie zginął, ale miał żywot wieczny.
J 3,16

Wielki Piątek jest dla ewangelików – luteran wielkim dniem w roku kościelnym ze względu na pamiątkę śmierci Pana Jezusa, a także ze względu na luterańską „teologię krzyża” – „theologia crucis”. Nie jest pewne jednak, jak Marcin Luter obchodził Wielki Piątek i czy była to forma taka, do jakiej jesteśmy przyzwyczajeni. Wiadomo, że Luter nie napisał żadnej pieśni pasyjnej ani wielkopiątkowej, natomiast pozostawił pieśń wielkanocną, która znowu powróciła do naszego nowego Śpiewnika Ewangelickiego (zawierał ją Kancjonał ks. J. Heczki oraz Kancjonał Górnośląski). Jest to pieśń: „Chrystus był w śmierci mocy z ludzki grzech pojmany” [ŚE 172], która oparta jest na starokościeknej pieśni: „Chrystus Pan zmartwychwstał” [ŚE 174]. Pieśń 172 zawiera w sobie części wielkopiątkowe jak i wielkanocne. Dla Lutra Wielki Piątek był nierozłącznie związany z Wielkanocą. 
W czasach ks. S. Dambrowskiego, w Wielki Piątek nie było kazania, a w jego miejsce była czytana lub śpiewana długa Pasja wg czterech Ewangelistów. 
Dzisiaj zazwyczaj odprawia się dwa nabożeństwa: przedpołudniem i popołudniu lub wieczorem z Sakramentem Ołtarza. 
Na ołtarzu i ambonie są zawieszone czarne antependia. Ołtarz jest bez kwiatów, pusty, za wyjątkiem kilka czerwonych róż lub goździków pod krzyżem. Nie dzwonią dzwony, a w niektórych kościołach nie grają organy.